Twórcy historii naszego miasta
02/11/2011 15:14Znanych i cenionych ludzi w Kaliszu było wielu, dlatego nie sposób opisać ich całej historii życia. Oto wybrane groby słynnych kaliszan oraz ludzi związanych z Kaliszem. Oczywiście nie są to jedyni zasłużeni dla Kalisza.
Przedstawiam krótkie historie kilku interesujących osobowości, których groby znajdują się na Cmentarzu Miejskim.
GRÓB ADAMA I ZOFII CHODYŃSKICH
Adam Chodyński – historyk, poeta, dziennikarz, pierwszy redaktor naczelny czasopisma “Kaliszanin”. Był prekursorem ochrony zabytków, opieki nad zwierzętami. Ciekawa jest historia jego grobu. W młodości spotykał się ze swoją żoną Zofią na ulicy Kanonickiej, gdzie na jednym z podwórzy znajdował się wielki głaz. Było to ich ulubione miejsce spotkań. Miał on olbrzymi sentyment do tego kamienia i kiedy umarła jego żona kazał go przetransportować na grób. Polecił go przepiłować i połowa kamienia spoczywa przy ich wspólnym grobie, a druga połowa znajdowała się przy grobie jego rodziców (ich grób nie przetrwał do dnia dzisiejszego). Kiedy zmarła jego żona Zofia, w później jego synowie, już nigdy więcej się nie ożenił. Poświęcił swoje życie dla Kalisza. Sposób w jaki zmarła jego żona był bardzo zagadkowa. Prawdopodobnie śmierć była skutkiem zakażenia jakie wdało się w ranę od sprężyny, która ukłuła ją podczas siedzenia. Śmierć żony była początkiem kolejnych tragedii, które wydarzyły się w ich rodzinie: śmierci ich synów, którzy zmarli w tragicznych okolicznościach.
KAPLICA GROBOWA RODZINY ŻUCZKOWSKICH
Zofia Hieropolitańska była kustoszem kaliskiego Muzeum. Pochowani są tutaj również polscy legioniści. W okresie międzywojennym cmentarz Katolicki nie był wystarczający dla wszystkich pochówków. Postanowiono założyć wielką dzielnicę cmentarzy przy ulicy Mickiewicza. Wybudowano tam mauzoleum legionistów polskich, jednakże zostało one zniszczone przez hitlerowców – Trumny ze zwłokami udało się Polakom wykraść, natomiast mauzoleum zostało wysadzone w powietrze. Zwłoki legionistów przetransportowano na Cmentarz Miejski.
GRÓB RODZINY WYGANOWSKICH – właściciele Warszówki
Wojciech Wyganowski urodził się w 1791 roku w Warszówce. Mąż Cecylii, ojciec Gustawa, Zygmunta i Tadeusza. Pochodził z rodziny szlacheckiej pieczętującej się herbem Łodzią. Był sędzią Trybunału Cywilnego w Kaliszu, następnie sędzią Sądu Apelacyjnego Królestwa Polskiego oraz Prezesem Trybunału Cywilnego w Suwałkach.
GRÓB RODZINY KARŚNICKICH – właściciele Majkowa
Feliks Karśnicki herbu Jastrzębiec, (ur. 13 stycznia 1894 w Majkowie, zm. 9 marca 1961) – ziemianin z ziemi kaliskiej, polityk II Rzeczypospolitej, poseł na Sejm IV i V kadencji, piłsudczyk. Od 1918 do 1939 roku właściciel Majkowa.
GRÓB JÓZEFY HADRYŚ
Podczas rewolucji w 1905 roku uczestniczyła w nabożeństwie patriotycznym, podczas którego zbłąkana kula rosyjskiego kozaka przebiła ścianę kościółka na Zawodziu i trafiła Józefę. Kobieta zmarła w wyniku rany postrzałowej.
GRÓB RODZINY MYSTKOWSKICH
Kazimierz Mystkowski był znakomitym piekarzem, założyciel Parowej Fabryki Pierników i Biszkoptów w Kaliszu. "Rozpoczął od uruchomienia piekarni, później wyspecjalizował się w wyrobach pieczywa cukierniczego. Świetnie, jak na ówczesne czasy, zmechanizowany zakład mógł skutecznie konkurować z podobnymi firmami nie tylko krajowymi, ale i obcymi, i wkrótce też zdobył sobie trwałą pozycję poza granicami. Firma ta – po upaństwowieniu, zmianie nazwy na “Kaliszanka” i przeniesieniu się w inne miejsce – do dziś przynosi chlubę miastu" – pisze w balladzie “Dziwne dzieje ulicy Rzeźniczej” Bogumił Kunicki.
GRÓB ALFONSA PARCZEWSKIEGO
ALFONS PARCZEWSKI – patron Książnicy Pedagogicznej, z wykształcenia prawnik, działacz , poseł do carskiej dumy i rektor uniwersytetu Wileńskiego Stefana Batorego, historyk, etnograf, działacz społeczno-polityczny i narodowy, członek Stronnictwa Narodowo-Demokratycznego, współwłaściciel Kaliszanina. Człowiek wielu pasji, zasłużony dla Kalisza.
GRÓB RODZINY PRUSINOWKICH
FELIKS PRUSINOWSKI – pochodził ze starej rodziny szlacheckiej, był aptekarzem, był właścicielem apteki przy cerkwi, urzędowo dokonywał oględzin zwłok.
Na kaplicy możemy zobaczyć główki makowe, które symbolizowały wyobrażenie śmierci jako snu, ponieważ mak stosowano jako środek nasenny, był to symbol aptekarskiej profesji.
Oczywiście nie są to jedyne, zasłużone dla Kalisza postacie; było ich zdecydowanie więcej. Na Cmentarzu Miejskim znajdują się również groby:
-Aleksandra Januszkiewicza – lekarza, rektora Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie
- Józefa Balukiewicza – malarza, twórcy obrazów historycznych
- Maksymiliana Opielińskiego – prezydenta m. Kalisza (1898–1903)
- Józefa Radwana – prawnika, literata, drukarza, wydawcy Gazety Kaliskiej
- Franciszka Reinsteina, architekta, budowniczego województwa kaliskiego Królestwa Polskiego
- Haliny Sutarzewicz – historyka literatury
- Mieczysława Szarrasa – prezydenta m. Kalisza (1924–1934)
- Seweryna Tymienieckiego – prawnika, numizmatyka, współtwórcy Muzeum Ziemi Kaliskiej
Zasłużonych dla naszego miasta było więcej, warto jest poznać ich historię, ponieważ to dzięki nim historia naszego miasta jest tak bogata. Dziękuję Panu Maciejowi Błachowiczowi za ciekawe informacje oraz polecam książkę “Ballady kaliskie” Bogumiła Kunickiego.
Tagi: grób, śmierć, ludzie z pasją, Cmentarz Miejski
GRÓB RODZINY PRUSINOWKICH -A może tak tekst sprawdzać przed publikacją. To taki normalny zwyczaj w redakcjach.
Ten cmentarz napełnia mnie największym smutkiem. Powycinana większość drzew, wdzierające się wszędzie współczesne groby, znikające groby dawne i niedopasowana kostka z polbruku. Paradoks naszego miasta po kaliskich katolikach z XIX wieku pozostanie najmniej śladu.
Feliks Karśnicki i Kazimierz Mystkowski to zasłużeni prezesi najstarszej w Polsce Ochotniczej Straży Pożarnej w Kaliszu , której obecnie prezesuję. Na cmentarzu Miejskim, Ewangelickim i Prawosławnym leżą całe zastępy druhów , w tym i inni prezesi i członlkowie zarządu
Panie Macieju. O ile się nie mylę to Cmentarz Miejski jest pod opieką którejś parafii. Nie wiem czy nie Katedry?
szkoda , że nie zachęca się młodych ludzi w dbanie o zabytki . sądzę , że w naszym mieście jest wiele osób , które chętnie pomogły by w sprzątaniu takich miejsc , ale niestety takie akcje nie są zbyt często organizowane . w najgorszym stanie są cmentarze : żydowski , grecki i ewangelicki .
Do przedmówcy.
Na ewangelickim pracują społecznie niektórzy studenci ODK pod kierunkiem p. Macieja Błachowicza.
A ja się pytam: ile lat w europejskim kraju będą liczyły tylko na prace społeczne typu sprzatanie a nie na właściwą konserwacje?
Mariusz Sadowski dobre pytanie .
wiele osób nie zdaje sobie sprawy , że te miejsca mają niesamowitą historię . są to dla nich zapomniane , rozpadające się cmentarze.
Panie Mariuszu, pierwotnie cmentarz należał do dwóch jedynych parafii miasta tj kolegiackiej Wniebowzięcia NMP i parafii św . Mikołaja. Obecnie należy do parafii katedralnej.
a nie ma zdjęcia Pułkownika Wóysk Polskich (oryginalan pisownia)
udało się – znalazłem foto gdzieś na forum
http://fotoforum.gazeta.pl/photo/6/ua/yg/lqak/TDFbR6cGYJzK4BaViB.jpg
Ciekawy artykul, ale chcialbym wiedziec co sie stalo z synami Chodynskich?
Jesli chodzi o wycinke drzew wspomniana w komentarzy p. Blachowicza, to chyba robione jest to dla bezpieczenstwa, natomiast rzeczywiscie niektore z nowszych grobow sa nieestetyczne.
Czy o to epitafium chodzi ?
]
Niestety NR wycięła mi link ujęty w [img]:)
Jeśli zachodzi potrzeba wycinania drzewa to w miejsce wyciętego powinno się zasadzić nowe.
cmentarz jest piekny-choć zaniedbany.Wspominał ktoś o wycince drzew- wprowadzając się w okolice cmentzarza miejskiego jeszcze rok temu miałem za oknem cudowny widok – tyle zieleni co w parku miejskim – od tego czasu już około 10-15 drzew ścięto- i z tego co dowiedziałem się w katedrze (właściciela cmentarza) to bedzie to postępować :-(
A co do nowych nasadzeń…tego nie będzie na tym terenie
szkoda tych miejsc – górki Lutyckiej i Greckiej – cudowne dwa miejsca – mieszanina historii i zieleni- jak tak dalej bedzie- to za kilka lat wytną drzewa, wyleja aswalt, a wszystko co cenne wywiezione zostanie w inne miejsca- p Macieju B – prosze działać!
do mhm
A czy ty mhm brałeś udział w jakiejś akcji sprzątania cmentarzy? Tam historia Kalisza sama ,,wyłazi’’!
do cd bartek
Górki Lutyckiej nie masz ci u nas w Kaliszu. Jest za to Luterska. Była jeszcze góra na Czaszkach, ale niemiaszki ją ,,splantowali, a pocięte macewy pewnie jeszcze za bieruta wykorzystywano do brukowania Kazimierzowskiej , Łódzkiej i innyvh ulic.Warto także pamiętać o kaliskich ,,cholerynkach’’ bo tam leżą szczątki wszystkich nacji , jakie zamieszkiwały Kalisz.Spoczywaja tam także burmistrzowie kaliscy i rajcowie.
Warto także zajrzeć na cmentarz kokaniński, ten z dwoma kalwariami i grobami min. Poradowskich.
Tak sie sklada ze Alfons Parczewski byl moim
pradziadkiem.O calej tej historii opowiedzial mi
moj dziadek Jozef Wilkowski ktory mieszkal razem ze mna do konca swojego zycia w Kaliszu.
Drogi Użytkowniku Portalu Calisia.pl! Zanim opublikujesz komentarz POMYŚL, czy jest on rzeczowy w kontekście artykułu, pod którym chcesz go zamieścić! Czy nie obrażasz kogoś lub nie naruszasz dóbr osobowych innych ludzi? Pamiętaj, że nawet w Sieci nie jesteś anonimowy!
Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników Portalu, za treść których Calisia.pl nie ponosi odpowiedzialności. Portal zastrzega sobie prawo do usuwania obraźliwych wpisów. Jeżeli którykolwiek z komentarzy łamie prawo lub dobre obyczaje, zawiadom nas o tym.
← Powrót